Elçin Quliyev
YAP Nərimanov Rayon Təşkilatının sədri

Əminliklə söyləyə bilərik ki, Prezident İlham Əliyevin Slovakiya Prezidenti Peter Pelleqrini ilə Şuşada keçirdiyi görüş Azərbaycan-Slovakiya münasibətlərinin inkişaf dinamikasının qiymətləndirilməsi baxımından mühüm siyasi hadisədir.
İki dövlət başçısı arasında aparılan müzakirələr və dövlət başçılarının verdiyi bəyanatlar göstərir ki, tərəflər mövcud əməkdaşlıq platformasını daha geniş və sistemli əməkdaşlıq modelinə çevirmək niyyətindədirlər.
Qərbin aparıcı beyin mərkəzləri də hesab edir ki, iki ölkə arasında siyasi dialoqun intensivləşməsi münasibətlərdə yeni mərhələnin formalaşdığını göstərir.
2025-ci ilin dekabrında Bratislavada keçirilən görüşdən sonra Şuşada təşkil olunan danışıqlar tərəflər arasında müntəzəm siyasi təmasların davam etdiyini və əməkdaşlığın strateji xarakter aldığını nümayiş etdirir. Bir sözlə, Slovakiya dövləti Qarabağın - işğaldan azad olunan ərazilərin bərpasında yaxından iştirak etməklə ikitərəfli əlaqələrin inkişafına yeni töhfələr də verməyi unutmur.
Ən əsası, bu görüşün Şuşada keçirilməsi xüsusi siyasi və diplomatik məna daşıyır. Azərbaycanın xarici siyasətində işğaldan azad edilmiş ərazilərin beynəlxalq nümayəndə heyətlərinə təqdim olunması postmünaqişə dövrünün reallıqlarının nümayiş etdirilməsi baxımından mühüm alətə çevrilib. Slovakiya Prezidentinin Qarabağa səfəri və bölgədə aparılan bərpa işləri ilə tanış olması ikitərəfli münasibətlərə əlavə siyasi məzmun qazandırır.
Eyni zamanda, Slovakiya Prezidenti Peter Pelleqrini də Azərbaycan-Slovakiya münasibətlərinin bəyanatlardan ibarət olmadığını, praktiki və konkret layihələrlə nəticələndiyini, iki ölkə arasındakı əməkdaşlığın uğurla inkişaf etdiyini bildirib. O, ölkəsinin Qarabağın bərpasında, xüsusilə Ağdamdakı "Ağıllı kənd" layihəsində iştirakından qürur duyduğunu vurğulayıb.
Əməkdaşlığın ən konkret istiqamətlərindən biri Qarabağın yenidən qurulması prosesində Slovakiya şirkətlərinin iştirakıdır. “Ağıllı kənd” layihələri və digər infrastruktur təşəbbüslərində slovak tərəfinin təmsil olunması iki ölkə arasında iqtisadi əməkdaşlığın praktik nəticələr verdiyini göstərir. Bu, eyni zamanda, Azərbaycanın xarici tərəfdaşlara təqdim etdiyi investisiya imkanlarının genişlənməsinin göstəricisidir.
Ticarət-iqtisadi münasibətlər və energetika əməkdaşlığı tərəflərin prioritet istiqamətləri olaraq qalır. Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyində oynadığı rol və Slovakiyanın Avropa İttifaqı daxilindəki mövqeyi bu sahədə qarşılıqlı maraqların mövcudluğunu şərtləndirir. Bundan əlavə, rəqəmsal texnologiyalar, informasiya infrastrukturu və innovasiya sahələrində əməkdaşlıq imkanları da geniş perspektiv vəd edir.
Müzakirələr zamanı hərbi-texniki əməkdaşlığın xüsusi qeyd olunması diqqətçəkən məqamlardandır. Bu istiqamətdə konkret layihələr açıqlanmasa da, mövzunun rəsmi gündəlikdə yer alması tərəflərin müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsində maraqlı olduqlarını göstərir.
Nəqliyyat və logistika məsələləri də münasibətlərin perspektiv istiqamətləri sırasında yer alır. Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsində artan rolu və Zəngəzur dəhlizinin gələcək perspektivləri Slovakiya üçün yeni iqtisadi imkanlar yarada bilər. Bu baxımdan, iki ölkə arasında əməkdaşlıq yalnız ikitərəfli formatla məhdudlaşmır, daha geniş regional layihələrin tərkib hissəsinə çevrilmək potensialına malikdir.
Şuşa görüşünün nəticələri göstərir ki, Azərbaycan-Slovakiya münasibətləri siyasi dialoq, iqtisadi əməkdaşlıq, enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat bağlantıları və postmünaqişə quruculuğu kimi istiqamətlər üzrə inkişaf etməkdədir. Qarşıdakı mərhələdə əsas məsələ əldə olunan siyasi razılaşmaların konkret iqtisadi layihələr və institusional əməkdaşlıq mexanizmləri ilə möhkəmləndirilməsindən ibarət olacaq. Bu səfər iki ölkə arasındakı əlaqələrin yeni dinamik inkişaf səhifəsidir.