• Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Redaksiya siyasəti
  • Reklam
  • Əlaqə
Sizin reklam burada
  • Siyasət
  • Gündəm
  • Biznes+
  • Eksklüziv
  • Müsahibə
  • Art
  • Araşdırma
  • Təhsil
  • Köşə
  • Siyasət
  • Gündəm
  • Biznes+
  • Eksklüziv
  • Müsahibə
  • Art
  • Araşdırma
  • Təhsil
  • Köşə

Şahın sürgün etdiyi, Rəsulzadənin Türkiyədə tanıtdığı şair kimdir?

Araşdırma

12-09-2025, 10:03
Şahın sürgün etdiyi, Rəsulzadənin Türkiyədə tanıtdığı

Əsl adı Seyid Məhəmmədhüseyn Behcəti Təbrizi olan Məhəmmədhüseyn Şəhriyar 1906-cı ildə Təbriz şəhərinin Bağmeşə bölgəsində doğulur.

O zamanın tanınmış hüquqşünaslarından Hacı Mirağa Xoşginabinin ailəsində dünyaya gəlir.

Onews.az xəbər verir ki, məşrutə inqilabı illərində ailəsi Şəhriyarı Heydərbaba dağının ətəyində yaşayan nənəsinin yanına yollayır.
İnqilab yatışandan sonra o, ailəsinin yanına geri qayıdır.

Şəhriyarın ədəbiyyata marağı uşaqlıq illərindən yaranır.
O, 7 yaşından Azərbaycan dilində, 9 yaşında isə farsca şeirlər yazmağa başlayır.

Hafizin, Məhəmməd Füzulinin qəzəllərini oxuyub, onların bədii nümunələrindən bəhrələnir.
İlk təhsilini Təbrizin Motahari və Tehranda Darülfünun məktəblərində alır.
Behcət təxəllüsü ilə şeirlər yazmağa başlayır.

Məhəmməd Hüseyn Tehranda olarkən Behcət təxəllüsünü bəyənmir və iki rəkət namaz qılır.
Sonra Hafizin kitabı ilə fal açır və bundan sonra özünə Şəhriyar təxəllüsünü götürür.
Şəhriyar Tehrana gəldiyi ilk günlərdən Ustad Əbulhəsən Səba ilə tanış olur.
Saz (setar) çalmağı və İran musiqisinin bir çox növlərini ondan öyrənir.

Mədrəsə təhsili başa çatandan sonra Tehran universitetinin tibb fakültəsində təhsil alır.
Tələbəlik illərində Sürəyya adlı gözəl bir qıza vurulan Şəhriyar o qıza şeirlər həsr edir.
Deyilənlərə görə, həmin vaxt Sürəyyanı şahın qohumlarından olan başqa bir nəfər də sevir.
Qızın və şahın qohumları Şəhriyara təzyiq etməyə başlayır.

Universitetin son kursunda şah rejimi onu Nişapura sürgün edir.
Sevgilisi üçün bəstələnən şeirlərin içərisində ən məşhuru "Yar qasidi" şeiri olur.
Sonralara şair bu şeiri ağlaya-ağalaya məclislərdə deyir.
Şəhriyar sevgisini belə ifadə edir:

SİTAT: "Sürəyyanın eşqi olmasaydı men şair yox, həkim olardım"...

Bəzi mənbələrdə isə Şəhriyarın sürgün edilməsinə səbəb kimi onun şah haqqında yazdığı qəsidədə şahı tənqid etməsi olur.
1937-ci ildə Şəhriyar sürgündən Təbrizə qayıdır.
20-ci illərin ortalarından etibarən o, artıq istedadlı gənc şair kimi tanınmağa başlayır.
Şəhriyarın şah əsərlərindən biri isə 400 beytlik “Təxti Cəmşid” əsəri olur.
Şəhriyar 1951-ci ildə ona böyük məşhurluq gətirən “Heydərbabaya salam” şeirini yazır.

Bu poema sabiq Sovetlər Birliyi xalqlarının 90 faizinin dilinə tərcümə və çap edilir.
Şeirin Türkiyədə tanınmasının səbəbkarı isə Məhəmməd Əmin Rəsulzadə olur.
1952-ci ildə Şəhriyarın anası vəfat edir. Şair bundan bir il sonra Təbrizə gəlir.
Qohumları olan Əzizə Əmid Xaliqi xanımla ailə qurur.
Bu evlilikdən Şəhrzad, Məryəm və Hadi adlı üç övlad dünyaya gəlir.
1967-ci ildə nəsx xətti ilə Quranı yazmağa başlayır və onun üçdə bir hissəsini tamamlayır.
Şəhriyar azərbaycanlı şair və yazıçılarla tez-tez məktublaşır, yazışır.

Molla Pənah Vaqifin 250 illik yubileyinə gəlməyi planlaşdırsa da, buna mane olanlar da tapılır.
Yazıçılar Birliyi onun Bakıya gəlişi üçün dəvətnamə göndərir.
Amma dəvətnamə Şəhriyara yox, başqa birinə çatır.

Bu səbəbdən də Şəhriyar çox arzulasa da, Azərbaycana gələ bilmir.
Onun gələ bilməməsindən məyus olan həmkarı Məmməd Araz “Gəlmədi” adlı şeir də yazır.
1974-cü ildə Şəhriyarın həyat yoldaşı Əzizə xanım dünyasını dəyişir.
Şair bu hadisədən çox sarsılır.

Özünü yaradıcılıq və ədəbiyyatla ovutmağa çalışır.
Ustad ömrünün son illərində Tehranda yaşayır.

Tehranda yaşamaqdan yorulduğu üçün hara gedəcəyi barədə bir qərara gələ bilmir.
Bir gün isə o, heç kəsə, hətta ailəsinə də bildirmədən Tehrandan Təbrizə köçür.
Ömrünün son günləri Tehranın Mehr xəstəxanasında yatır.

1988-ci il sentyabrın 18-də o, ağciyər iltihabı və ürək çatışmazlığından dünyasını dəyişir.
Öz vəsiyyətinə görə Təbrizdəki Surxab qəbiristanlığında “Məqbərətüş-şüəra”da (“Şairlər məqbərəsində”) dəfn edilir.
Onun ölümü İranda “Milli şeir” günü kimi qeyd olunur.
Fuad Süleyman

Paylaş:
Whatsapp
Bizə yazın!
Keçid et
Digər xəbərlər

Art

12-09-2025, 17:55

Saatım indi Murat Menteşə işləyir…

Siyasət

7-11-2024, 16:20

İran hökuməti güneylilərə qarşı təzyiqləri yenə artırdı

Art

5-01-2025, 11:23

10 noyabr: Son güllənin rekviyemi

Köşə

11-01-2025, 18:13

Manaf Ağayevdən məhərrəmlik açıqlaması - KÖŞƏ

Gündəm

2-01-2025, 10:15

"Traktor" Tacikistan klubunu darmadağın etdi

Art

8-11-2024, 14:23

Bayrağımız Ginnesin Rekordlar Kitabına düşdü

Araşdırma
Bu "ölü"lərə ikinci həyat verəkmi, əfəndilər? -
Bu "ölü"lərə ikinci həyat verəkmi, əfəndilər? - Tural Turan YAZIR
Nağıllar ölkəsi haqqında nələri bilirik? –
Nağıllar ölkəsi haqqında nələri bilirik? – ŞOK FAKTLAR
Ağıllı həyat yoldaşı seçimi:
Ağıllı həyat yoldaşı seçimi: Uyğunluq, dəyərlər və balans...
Davamlı yuxusuzluq sindromundan necə qurtulmaq olar?
Davamlı yuxusuzluq sindromundan necə qurtulmaq olar?
Biznes
Dollar bu gün neçəyə satılır?
3-01-2026, 22:56
Dollar bu gün neçəyə satılır?
Neftimiz bu gün neçəyə satılır?
15-09-2025, 13:20
Neftimiz bu gün neçəyə satılır?
Nobel mükafatçısı türk lirəsindən
13-09-2025, 22:46
Nobel mükafatçısı türk lirəsindən DANIŞDI
Gələn il neft və qaza təlabat nə qədər olacaq?
10-09-2025, 16:49
Gələn il neft və qaza təlabat nə qədər olacaq?
Bu il türk lirəsini nələr gözləyir? -
10-09-2025, 12:16
Bu il türk lirəsini nələr gözləyir? - İnsel açıqladı
Rus iqtisadiyyatı çökür, Kreml hansı addımı atacaq? -
10-09-2025, 10:58
Rus iqtisadiyyatı çökür, Kreml hansı addımı atacaq? - Öztürk AÇIQLAYIR
Son xəbərlər
  • Bu gün, 18:42
    O müəllifi aldatmamağa xidmət edən sərtlikdi - KÖŞƏ
  • Bu gün, 18:28
    Guya, Şahbaz Xuduoğlu bilmirmi? - KÖŞƏ
  • Bu gün, 18:25
    Ermənistan düşdüyü dalandan çıxa biləcəkmi? - DETALLAR
  • Dünən, 14:23
    Hansını seçirsiniz: 2 milyon dolları, yoxsa 100 minlik vakansiyanı?
  • Dünən, 12:31
    Əksəriyyətin gizli gerçəklikdən “qorxduğu” nüans - KÖŞƏ
  • Dünən, 11:31
    Bu "ölü"lərə ikinci həyat verəkmi, əfəndilər? - Tural Turan YAZIR
  • Dünən, 11:29
    TDT bundan sonra hansı addımı atacaq? - TƏFƏRRÜAT
  • Dünən, 10:24
    "Təcili şəkildə Türkməneli Cumhuriyyəti qurulmalıdır" - Tural Turan
  • Dünən, 09:40
    Türk dövlətlərinin vahid ordusu olmalıdırmı? - DETALLAR
  • 6-01-2026, 17:02
    Rəfiqə Əliyevanın Xatirəsinə – Unudulmayan bir qadının işıqlı HEKAYƏSİ
  • 6-01-2026, 17:01
    İsrail İrana yenə hücum edəcək?
  • 5-01-2026, 21:00
    Məktəblərdə müəllimlər üçün də psixoloji mərkəzlər olmalıdır - Sona Əliyeva
  • 3-01-2026, 22:56
    Dollar bu gün neçəyə satılır?
  • 2-01-2026, 20:30
    Məmməd İsmayılın “boz ədəbiyyat”ı... və ya xroniki mətnsizlik sindromu
  • 2-01-2026, 15:33
    Pentaqon bu təyyarəni modernləşdirəcək
  • 2-01-2026, 13:43
    Niyə 1 cümləlik şeir və hekayələrə keçmirsiniz?
  • 2-01-2026, 12:49
    Paşa Talıblı: “Ömür səhra kimi bomboş...”
  • 2-01-2026, 12:38
    Ukraynadan sonra ruslar istiqaməti bu iki ölkəyə dəyişəcək - Sona Əliyeva
  • 2-01-2026, 12:16
    Bu saat bir dəniz atıyam ləpədöyəndə... - ŞEİR SAATI
  • 2-01-2026, 11:09
    Nağıllar ölkəsi haqqında nələri bilirik? – ŞOK FAKTLAR
  • 1-01-2026, 23:48
    “Onun adı Əlisəmid Kürdür” — Yubiley YAZISI
  • 1-01-2026, 21:43
    Ağıllı həyat yoldaşı seçimi: Uyğunluq, dəyərlər və balans...
  • 1-01-2026, 19:24
    Rusiya Krımı qaytarmayacaq - Lukaşenko
  • 1-01-2026, 17:52
    Davamlı yuxusuzluq sindromundan necə qurtulmaq olar?
  • 1-01-2026, 16:37
    "Sonsuz sevgimiz..." - Leyla Banu YAZIR
  • 1-01-2026, 16:29
    Krandan natəmiz su gəldi, 13 nəfər öldü
  • 1-01-2026, 15:59
    Qana haqqında bu vaxta qədər eşitmədiyiniz maraqlı FAKTLAR
  • 1-01-2026, 15:53
    Doxsanların ən dəhşətli zəlzələsi: Onlarla insanın aqibəti necə oldu?
  • 1-01-2026, 15:11
    Elə cavab verdim ki, onun yerinə özüm pərt oldum - KÖŞƏ
  • 1-01-2026, 15:08
    Çində əhalinin sayı azaldı
  • 1-01-2026, 15:07
    Çayın yanında bunları qəti yeməyin!
  • 1-01-2026, 15:01
    Ön sözləri, kitab redaktəsini yığışdırın - Tural Turan YAZIR
  • 1-01-2026, 14:55
    Danimarka Qrenlandiyanın müdafiəsini gücləndirəcək
  • 1-01-2026, 14:54
    Onun qələmi “boz ədəbiyyat”ın cəngindən heç vaxt qurtulmadı- Emil Rasimoğlu YAZIR
  • 1-01-2026, 11:25
    Seyran İsmayıl: “İnsanlar gözlərindən acıyarmış...”
Daha çox
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Redaksiya siyasəti
  • Reklam
  • Əlaqə
Sosial şəbəkələrimiz:
  • (+99455) 377 67 55
  • [email protected]
  • Bakı şəhəri
  • Siyasət
  • Gündəm
  • Biznes+
  • Eksklüziv
  • Müsahibə
  • Art
  • Araşdırma
  • Təhsil
  • Köşə
Müəllif hüquqları qorunur. Onews.az-ın məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə