COP-29 tədbirlərinin ən etibarlı və etimadlı ölkələri elə Türd Dövlətləri Təşkilatının çətiri altında toplaşan məmləkətlərdir. Eyni zamanda, bu ölkələr ekoloji çirkiliyinə görə arxa sıralardadır.

Ön sıralarda dayanan ölkələr isə dünya ekosisteminə ən çox zərər vuranlardır, buna baxmayaraq, özlərini "mələk" kimi aparmağa çalışırlar. Amma Türkiyə və Azərbaycan başda olmaqla "0 karbon" siyasəti ilə bağlı müfəssəl və mütəşəkkil iş aparırlar. Qırğızıstanda prezident Sadır Caparovun özü ekoloji təmizliyə ciddi nəzarət edir.

Dünyanın havası ən təmiz ölkələrindən biri də elə Qırğızıstandır. Türkmənistanda müəyyən problemlər var. Havada qazın miqdarı çoxdur. Aşqabad bu problemi həll etmək üçün bir neçə ildir ki, hərəkətə keçib. Düşünürəm ki, COP-29 çərçivəsində TDT ölkələrinin imzaladığı sənədlər gələcəkdə real nəticələrə gətirib çıxaracaq. Hətta Azərbaycan və Türkiyənin ekosistemlə bağlı apardığı işlər gələcəkdə digər dövlətlər tərəfindən də öyrənilə bilər.

Bakıda keçirilən BMT-nin İqlim Dəyişikliyi üzrə Çərçivə Konvensiyasının Tərəflər Konfransının 29-cu sessiyası (COP29) çərçivəsində təşkil edilən Türk Dövlətləri Təşkilatının İqlimə Dayanıqlı Ağıllı Kəndlər üzrə Nazirlər Sessiyasında İqlimə Davamlı Kəndlər Forumu yaradılıdı. Bu, olduqca önəmli hadisədir. Biz işğaldan azad olunan Zəngilanda, Ağalı kəndində ağıllı kənd layihəsini reallaşdırmışıq. Dünya iqlim təşkilatlarının həsəd aparacağı bir layihədir.

Yəni, sözümüz kağız üzərində qalmır, əməldə də gerçəkləşir. Müqavilə türk regionunda iqlim uyğunlaşması baxımından olduqca önəmlidir. Regionların üzləşdiyi problemlərin qiymətləndirilməsi baxımından çox vacib qurumdur.

Əsas məqsəd əkinçilik icmalarının iqlimə daha davamlı olması üçün imkanların gücləndirilməsi ilə bağlı dərin mübadilə imkanı yaratmaq məqsədi daşıyır. Elə həmin tədbirdə tərəflər kənd yerlərinin inkişafı, “ağıllı kənd” təşəbbüsləri haqqında fikir mübadiləsi aparılıb.

Bundan başqa, davamlı və iqlimə davamlı kənd layihələri və DİM-lərin lokallaşdırılması üzrə sübuta əsaslanan ən yaxşı təcrübələri bölüşüblər.

Fəxrlə deyə bilərik ki, Türk Dövlətləri Təşkilatına daxil olan ölkələrin QHT-ləri COP29 çərçivəsində həyata keçirilən proseslərdə fəal iştirak edirlər. Ekologiyanın qorunması istiqamətində qanunverici çərçivənin yaradılması vacibdir.

Bu forumun yaradılması bird aha təsdiq edir ki, qlobal iqlim çağırışlarının həllində hər bir kəsin iştirakı lazımdır. Azərbaycanın COP29-a uğurla ev sahibliyi etməsi Türk dünyası üçün də önəmlidir. Bunu ötən gün bir daha anladıq.

Onews.az-ın Siyasət Şöbəsi